عقب زدگی زانو

عقب زدگی زانو یا Genu Recurvatum یک تغییر شکل در مفصل زانو است ، به نحوی که زانو به سمت عقب تمایل می یابد.

به عبارتی دیگر ژنورکورواتوم یک اکستانسیون(صاف شدن) بیش از اندازه در مفصل زانو است.

این بیماری در خانم‌ها و افرادی که شلی رباط دارند،شایع تر است.

عقب زدگی زانو ممکن است خفیف، متوسط و یا شدید باشد.

تشدید ژنورکورواتوم (هیپراکستانسیون زانو) منجر به درد و همچنین تسریع آرتروز زانو می‌گردد.

دامنه حرکتی طبیعی مفصل زانو در یک فرد بزرگسال ،صفر الی ۱۳۵ درجه‌است. دامنه صفر درجه مربوط به صاف بودن کامل (اکستانسیون کامل) زانو در یک فرد طبیعی است. خم شدن زانو به عقب باعث افزایش زاویه اکستانسیون می‌گردد.

دلایل عقب زدگی زانو

• شلی ذاتی لیگامان های مفصل زانو
• ضعف عضله چهارسر ران
• بی ثباتی مفصل زانو به علت آسیب لیگامان و کپسول مفصلی
• راستای نامناسب استخوان‌های Femur و Tibia که در تشکیل مفصل اصلی زانو شرکت می‌کنند.
• بدجوش خوردن به دنبال شکستگی استخوان‌های اطراف مفصل زانو
• ضعف عضلات اکستانسور مفصل ران
• ضعف عضله گاستروکنمیوس
• آسیب نورون حرکتی فوقانی(به عنوان مثال فلج نیمه بدن به دنبال یک ضایعه عروقی مغز)
• آسیب نورون حرکتی تحتانی(مثلا گاهی در نشانگان پس از فلج اطفال)
• اختلاف طول اندام‌های تحتانی
• عقب زدگی مادرزادی زانو
• بیماری ام اس(مالتیپل اسکلروزیس)
• دیستروفی عضلانی
• گاهی به علت فلج مغزی
• محدود شدن حرکت مچ پا به سمت بالا(یعنی دورسی فلکشن)
• ضعف عضله پوپلیتئوس

ارزیابی

مواردی که در ارزیابی باید توجه کرد:

• معاینه عضلاتی که ممکن است کوتاه شوند(به ویژه عضلات چهارسر ران و عضله سولئوس)
• معاینه عضلاتی که ممکن است کشیده و ضعیف شوند(به خصوص عضلات همسترینگ و پوپلیتئوس)
• ارزیابی کلی از وضعیت(پوسچر)فرد به خصوص مفاصل مچ پا و مجموعه لگنی کمری
• ارزیابی شدت درد و ناحیه آن و همچنین بررسی وجود هرگونه تورم در مفصل
• معاینه میزان بی ثباتی مفصل زانو و جهت های آن
• اندازه گیری میزان اکستانسیون زانو

درمان عقب زدگی زانو

به طورکلی درمان شامل موارد زیر است:

• گاهی درمان دارویی جهت درمان بیماری اولیه
• فیزیوتراپی
• استفاده از وسایل کمکی مناسب همانند ارتز تحت نظر متخصص ارتوپدی و کارشناس ارتوپدی فنی
• جراحی طبق نظر جراح ارتوپد

ورزش عقب زدگی زانو

با توجه به علل و عوارض عقب زدگی زانو ورزش در درمان این بیماران نقش مهمی خواهد داشت.

در ورزش عقب زدگی زانو نه تنها قدرت و طول عضلات اصلاح می شود ، بلکه تعادل و ثبات مفصلی بیمار نیز افزایش خواهد یافت .

همچنین الگوی راه رفتن بیمار باید اصلاح شود. این تمرینات شامل مجموعه ای از تمرینات ثبات مرکزی ، تمرینات تقویتی عضلات چهار سر رانی ،همسترینگ، گاستروکنمیوس و پوپلیتئوس ، تمرینات کششی عضله چهار سر رانی و سولئوس ، تمرینات حس عمقی ، تمرینات تعادلی و همچنین تمرینات باز آموزی الگوی راه رفتن بیمار می باشد.

ممکن است درمان های همراه همانند درمان های دستی برای افزایش ثبات و هماهنگی ، بهبود قدرت و یا آزاد سازی و افزایش طول عضلات درگیر مورد استفاده قرار گیرند .

استفاده از ارتز های مخصوص زانو نیز می تواند کمک کننده باشد.

کلمات مرتبط :

فیزیوتراپی زانو – فیزیوتراپی نوزادان – فیزیوتراپی کودکان در تهران – فیزیوتراپی در انقلاب